چین نبض قیمت‌گذاری سنگ‌آهن را در دست می‌گیرد

به گزارش آهن‌ آنلاین؛ بازار جهانی فولاد در شرایطی وارد نیمه دوم سال ۲۰۲۶ شده که چین، بزرگ‌ترین مصرف‌کننده و واردکننده سنگ‌آهن جهان، تلاش می‌کند کنترل بیشتری بر زنجیره تامین ماده اولیه فولاد به دست آورد. توافق گروه منابع معدنی چین (CMRG) با آنگلوآمریکن برای خرید بخشی از سنگ‌آهن شرکت Kumba، پس از توافق مشابه با BHP، نشانه‌ای از تغییر تدریجی معادلات بازار سنگ‌آهن و افزایش قدرت چانه‌زنی خریداران چینی است. این تحول در نهایت می‌تواند بر هزینه تولید فولاد، حاشیه سود فولادسازان و به‌تبع آن بر قیمت انواع آهن‌ آلات ازجمله میلگرد و تیرآهن اثرگذار باشد.

چین خرید سنگ‌آهن را متمرکز کرد

براساس اطلاعات منتشرشده، CMRG از ماه آوریل به نماینده انحصاری فروش در چین برای بخشی از سنگ‌آهن Kumba تبدیل شده و حجم این قرارداد حدود ۱۰ میلیون تن برآورد می‌شود. این قرارداد تا مارس ۲۰۲۷ اعتبار خواهد داشت و محموله‌ها در اختیار فولادسازان عضو CMRG قرار می‌گیرد. اهمیت این توافق فقط به حجم آن محدود نیست، بلکه نشان می‌دهد پکن در حال حرکت از خرید پراکنده سنگ‌آهن به سمت تجمیع تقاضا و مذاکره متمرکز با غول‌های معدنی جهان است.

چین در هفت ماه نخست سال ۲۰۲۶ حدود ۷۳۶.۸۴ میلیون تن سنگ‌آهن وارد کرده که ۵.۹ درصد بیشتر از مدت مشابه سال قبل است. این رقم به‌خوبی وابستگی بالای صنعت فولاد چین به بازار جهانی سنگ‌آهن را نشان می‌دهد. در چنین شرایطی، حتی تغییرات کوچک در قیمت ماده اولیه می‌تواند هزینه تولید فولاد را جابه‌جا کند و در نهایت روی قیمت آهن آلات اثر بگذارد.

CMRG به‌دنبال تغییر قواعد بازی

گروه منابع معدنی چین در سال ۲۰۲۲ با هدف افزایش قدرت خرید فولادسازان چینی و تقویت موقعیت این کشور در مذاکرات سنگ‌آهن ایجاد شد. اکنون توافق با BHP و آنگلوآمریکن نشان می‌دهد این نهاد در حال تبدیل شدن به یک بازیگر جدی در تجارت جهانی سنگ‌آهن است. اهمیت موضوع زمانی بیشتر می‌شود که بدانیم مواد اولیه حدود ۸۰ درصد هزینه تولید فولاد در چین را تشکیل می‌دهند. بنابراین، کاهش حتی چند درصدی هزینه خرید سنگ‌آهن می‌تواند برای کارخانه‌های فولادسازی که با حاشیه سود پایین مواجه هستند، اهمیت زیادی داشته باشد.

CMRG می‌تواند با تجمیع تقاضای فولادسازان چینی، قدرت مذاکره خود را دربرابر شرکت‌هایی مانند BHP، آنگلوآمریکن و دیگر غول‌های معدنی افزایش دهد. در صورت موفقیت این سیاست، احتمال دارد مدل سنتی قیمت‌گذاری سنگ‌آهن در سال‌های آینده بیش از گذشته تحت‌تاثیر قدرت خرید چین قرار گیرد. البته این روند به معنای سقوط فوری قیمت سنگ‌آهن نیست. بازار جهانی همچنان تحت‌تاثیر عواملی مانند تولید فولاد چین، وضعیت ساخت‌وساز، موجودی بنادر، نرخ حمل‌ونقل، سیاست‌های تجاری و تحولات ژئوپلیتیکی قرار دارد. اما تمرکز خرید چین می‌تواند نوسانات قیمت را برای تولیدکنندگان فولاد قابل مدیریت‌تر کند.

سنگ‌آهن چگونه قیمت آهن‌ آلات را تغییر می‌دهد؟

اهمیت این قرارداد برای بازار آهن‌ آلات از آنجا ناشی می‌شود که سنگ‌آهن در ابتدای زنجیره تولید قرار دارد. هر تغییر در هزینه سنگ‌آهن، پس از عبور از مراحل کنسانتره، گندله، آهن اسفنجی، شمش و نورد، می‌تواند در قیمت محصولات نهایی منعکس شود. 

در بازار ایران نیز قیمت آهن‌ آلات به مجموعه‌ای از متغیرها ازجمله نرخ شمش، قیمت جهانی فولاد، نرخ ارز، هزینه انرژی و وضعیت تقاضای داخلی وابسته است. بنابراین کاهش یا افزایش قیمت جهانی سنگ‌آهن به‌تنهایی تعیین‌کننده قیمت تیرآهن و میلگرد نیست، اما یکی از مولفه‌های مهم سمت هزینه محسوب می‌شود.

در بازار داخلی، قیمت تیرآهن در روزهای اخیر در شرایط نسبتا باثباتی قرار دارد. برای مثال، در معاملات 26 مرداد، تیرآهن ۱۶ ذوب‌ آهن اصفهان حدود 85 هزار و 490 تومان به ازای هر کیلوگرم اعلام شده بود. همچنین فهرست‌های بازار نشان می‌دهد قیمت تیرآهن ذوب‌ آهن اصفهان در سایزهای مختلف، بسته به وزن، محل تحویل و زمان معامله در محدوده‌های متفاوتی قرار داشته است. 

در بخش میلگرد نیز قیمت‌های بازار در اواسط مرداد در محدوده بالای 74 هزار تومان به ازای هر کیلوگرم قرار داشت. میانگین قیمت میلگرد در 26 مرداد حدود 72 هزار تومان بدون مالیات ارزش افزوده اعلام شده بود. این ارقام نشان می‌دهد بازار داخلی آهن‌ آلات در سطحی قرار گرفته که تغییرات هزینه تولید، نرخ ارز و قیمت مواد اولیه می‌تواند به سرعت در قیمت محصولات نهایی منعکس شود.

فشار بر حاشیه سود فولادسازان چین

انگیزه اصلی چین برای تقویت قدرت خرید سنگ‌آهن، فقط کنترل قیمت نیست. فولادسازان چینی هم‌زمان با کاهش تقاضا در برخی بخش‌های مصرف‌کننده فولاد، به‌ویژه ساختمان، با فشار بر حاشیه سود مواجه‌ هستند. از این رو پکن تلاش می‌کند از سمت هزینه تولید، بخشی از فشار موجود را کاهش دهد. توافق با آنگلوآمریکن در همین چارچوب اهمیت دارد. 

شرکت Kumba در نیمه نخست سال ۱۸.۶ میلیون تن سنگ‌آهن فروخته که ۵۴ درصد آن راهی چین شده است. بنابراین چین همچنان مهم‌ترین بازار برای بسیاری از تولیدکنندگان سنگ‌آهن محسوب می‌شود و همین حجم بالای تقاضا می‌تواند ابزار قدرتمندی برای مذاکره باشد. علاوه‌بر قیمت، امنیت تامین نیز به یکی از دغدغه‌های اصلی فولادسازان تبدیل شده است. 

تشدید تنش‌های ژئوپلیتیک، محدودیت‌های تجاری و اختلال احتمالی در مسیرهای حمل‌ونقل باعث شده شرکت‌های فولادی به‌دنبال قراردادهای بلندمدت و متنوع‌سازی منابع تامین باشند. بنابراین، توافق چین و آنگلوآمریکن بیش از آنکه به معنای تغییر فوری قیمت آهن‌ آلات باشد، یک سیگنال مهم برای آینده بازار است. چین در حال تلاش برای تغییر موازنه قدرت در زنجیره فولاد از معدن تا محصول نهایی است. تغییری که در صورت موفقیت، می‌تواند قواعد قیمت‌گذاری سنگ‌آهن و حاشیه سود فولادسازان جهان را تحت‌تاثیر قرار دهد.